Grip op netcongestie met AI-gedreven energieflexibiliteit

De energietransitie en elektrificatie van de maatschappij leiden tot netcongestie. Het elektriciteitsnet heeft op korte, kritieke momenten onvoldoende capiciteit om gelijktijdige vraag of teruglevering te verwerken, waarbij vraag en aanbod niet in balans zijn. Netcongestie leidt tot instabiliteit, wat zeer ongewenst is in een maatschappij die afhankelijk is, en steeds afhankelijker wordt, van (duurzame) elektriciteit. De gevolgen zijn direct merkbaar in vertragingen van aansluitingen en stagnerende projecten, terwijl de ambities om te verduurzamen juist groeien.

Het probleem zit niet in het totale energiegebruik, maar in piekvermogens die ontstaan door elektrificatie van warmte en mobiliteit en door het variabele karakter van hernieuwbare energieopwekking. Energieflexibiliteit biedt hiervoor een praktisch handelingsperspectief: met data, voorspellende modellen en artificiële intelligentie (AI), kunnen pieken worden afgevlakt of verschoven zonder functie- of comfortverlies of zware investeringen.

Auteur(s): Dr. ir. R.J. (Robbert-Jan) Dikken (Pautz bv), S. (Stan) Vanwersch, MSc (DGBC) | TVVL Magazine Nr. 1 2026